Rolnictwo i wyżywienie: rolnictwo Polski i świata, rybołówstwo
16 zadań z oficjalnych arkuszy matury rozszerzonej z geografii (2023–2025). Spróbuj rozwiązać samodzielnie, potem odsłoń odpowiedź — przy każdym zadaniu znajdziesz typową pułapkę, na której wykładają się maturzyści.
- Matura CKE · maj 2025 · zad. 6 1 pkt geomorfologia glacjalna, moreny środkowe, lodowiec Tatr w plejstocenie
Zadanie 6. (0–1)
Na rysunku przedstawiono wybrany obszar Tatr w plejstocenie. Na rysunku oznaczono strzałkami moreny środkowe powstałe między spływającymi z dolin lodowcami górskimi (val. Gl. – dolina lodowca).
Na podstawie: J. Zasadni, P. Kłapyta, The Tatra Mountains during the Last Glacial Maximum, „Journal of Maps", 12/2014.
Wyjaśnij, dlaczego w sytuacji przedstawionej na rysunku dochodziło w plejstocenie do powstawania moren środkowych.
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →Moreny środkowe powstawały w wyniku łączenia się dwóch (lub więcej) lodowców górskich w jeden — przy zlewaniu się dwóch jęzorów lodowca moreny boczne sąsiednich lodowców łączą się i tworzą morenę środkową (pas materiału skalnego w środku lodowca).
- Matura CKE · maj 2025 · zad. 16 2 pkt gleby Polski, bielica, profil glebowy, burak cukrowy
Zadanie 16. (0–2)
Na fotografii przedstawiono profil jednej z gleb występujących w Polsce. Na profilu widoczne są: cienki poziom próchniczny, pod nim jasny (białawy) poziom wymywania, niżej brunatno-rdzawy poziom wzbogacenia oraz piaszczyste podłoże macierzyste.
Na podstawie: www.zasobynauki.pl
Zaznacz nazwę gleby, której profil przedstawiono na fotografii, a następnie wykaż, z czego wynika mała możliwość wykorzystania tej gleby pod uprawę buraka cukrowego. Odnieś się do odpowiedniej cechy widocznej na fotografii.
A. madaB. rędzinaC. gleba brunatnaD. gleba bielicowaMała możliwość wykorzystania pod uprawę buraka cukrowego gleby przedstawionej na fotografii wynika z: ......................
Pokaż odpowiedź
D. gleba bielicowa
Mała przydatność dla buraka cukrowego wynika z:
- widoczna na fotografii jasna warstwa wymywania (poziom albuwiku) o jasnoszarym/białym kolorze — uboga w substancje organiczne i składniki mineralne (Ca, K, Mg);
- gleba kwaśna (pH < 5) — burak cukrowy wymaga odczynu obojętnego/zasadowego;
- powstaje na piaskach (sandry, wydmy) → mała pojemność wodna, słaba retencja;
- obecność poziomu orsztynu (twarda warstwa wzbogacenia) ogranicza zasięg korzeni.
⚠ Typowa pułapka: Burak cukrowy potrzebuje gleb żyznych, zasobnych w wapń, o odczynie pH 6,5-7,5 (czarnoziemy, mady, gleby brunatne). Bielice na piaskach są dla niego nieodpowiednie.
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku → - Matura CKE · maj 2025 · zad. 23 2 pkt plony pszenicy, Australia vs Belgia, klimat suchy vs intensywne rolnictwo
Zadanie 23. (0–2)
W tabeli przedstawiono dane dotyczące uprawy pszenicy w wybranych państwach świata w 2020 roku.
Państwo Plony pszenicy z 1 ha w dt Argentyna 29 Australia 15 Belgia 90 Niemcy 78 Na podstawie: www.ourworldindata.org
Dlaczego Australię i Belgię spośród państw podanych w tabeli wyróżniają – odpowiednio – najmniejsze i największe plony pszenicy? Przedstaw argument odnoszący się do uwarunkowania przyrodniczego przyczyniającego się do wielkości plonów w Australii oraz argument odnoszący się do uwarunkowania pozaprzyrodniczego przyczyniającego się do wielkości plonów w Belgii.
- Australia – argument odnoszący się do uwarunkowania przyrodniczego: ......................
- Belgia – argument odnoszący się do uwarunkowania pozaprzyrodniczego: ......................
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →Australia (najmniejsze plony 15 dt/ha) — uwarunkowanie przyrodnicze:
- suchy klimat (znaczna część rolnictwa pszenicy w Australii leży na obszarach półpustynnych z opadami 250-500 mm) → ograniczone zasoby wody, mała wilgotność gleby → niskie plony.
- gleby słabej jakości (zubożałe, sodowe na wielu obszarach).
- częste susze i niewielkie sumy opadów w pasie pszenicznym.
Belgia (największe plony 90 dt/ha) — uwarunkowanie pozaprzyrodnicze:
- wysoka kultura agrotechniczna — intensywne nawożenie (kwalifikowane nasiona, najwyższe dawki nawozów mineralnych w UE).
- zaawansowana mechanizacja (precyzyjne maszyny, GPS, drony).
- wysokie nakłady inwestycyjne (Belgia = jedno z najbogatszych państw UE).
- dotacje WPR Unii Europejskiej wspierające intensywne rolnictwo.
- ochrona chemiczna (środki ochrony roślin, biostymulatory).
- Matura CKE · maj 2025 · zad. 24 3 pkt rolnictwo Polski, województwo opolskie, lubuskie, podlaskie, kujawsko-pomorskie
Zadanie 24.
Na mapach oznaczonych numerami 1 i 2 przedstawiono wybrane informacje o rolnictwie Polski. Mapa 1 — pracujący w rolnictwie według województw w 2022 roku (pracujący w rolnictwie ogółem w tys. oraz na 100 ha użytków rolnych). Mapa 2 — udział w zbiorach zbóż i plony zbóż według województw w 2022 roku (udział w zbiorach zbóż w % oraz plony z 1 ha w dt).
Na podstawie: Rocznik Statystyczny Rolnictwa 2023, www.stat.gov.pl
Zadanie 24.1. (0–2)
Uzupełnij tabelę – obok każdego z opisów wpisz nazwę właściwego województwa. Nazwy województw wybierz spośród podanych poniżej.
lubuskie, łódzkie, opolskie, świętokrzyskie
Opis Nazwa województwa W tym województwie okres wegetacyjny jest jednym z najdłuższych w Polsce. W strukturze gleb przeważają gleby brunatne i bielicowe, ale występują też czarnoziemy. Mimo małej liczby pracujących w rolnictwie na 100 ha użytków rolnych plony zbóż w tym województwie należą do najwyższych w Polsce, co przyczynia się do przewagi produkcji roślinnej w strukturze towarowej produkcji rolniczej. .......... W tym województwie okres wegetacyjny jest jednym z najdłuższych w Polsce. W strukturze gleb przeważają gleby niskich klas bonitacyjnych. Województwo charakteryzuje się strukturą użytkowania gruntów o małym udziale użytków rolnych, do którego przyczynia się duża lesistość, małą liczbą pracujących w rolnictwie na 100 ha użytków rolnych i niskim udziałem w krajowych zbiorach zbóż. .......... Zadanie 24.2. (0–1)
Przedstaw, z czego wynika różnica w wielkości plonów zbóż między województwem kujawsko-pomorskim a województwem podlaskim. Odnieś się do odpowiedniego uwarunkowania przyrodniczego, przyczyniającego się do różnicy w plonach zbóż między tymi województwami.
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →24.1. Opis 1 (wysokie plony, mała liczba pracujących w rolnictwie, przewaga produkcji roślinnej, gleby brunatne+bielicowe+czarnoziemy, długi okres wegetacyjny) → opolskie (Płaskowyż Głubczycki, czarne ziemie).
Opis 2 (długi okres wegetacyjny, gleby niskich klas bonitacyjnych, mały udział użytków rolnych, duża lesistość, niska liczba pracujących w rolnictwie, niski udział w zbiorach zbóż) → lubuskie (Bory Lubuskie — 49% lesistości, gleby bielicowe, sandry).
24.2. Różnica plonów kujawsko-pomorskie vs podlaskie:
- Kujawsko-pomorskie ma żyzne gleby brunatne i czarne ziemie kujawskie (jedne z najlepszych w Polsce) → wysokie plony zbóż (50+ dt/ha).
- Podlaskie ma gleby bielicowe na sandrach (gleby niskich klas bonitacyjnych), krótszy okres wegetacyjny (klimat kontynentalny) → niskie plony (~40 dt/ha).
- Matura CKE · maj 2025 · zad. 25 3 pkt rolnictwo Ameryki Płn, kukurydza, soja, bawełna, trzcina cukrowa
Zadanie 25.
Na mapie numerami 1–3 oznaczono wybrane obszary rolnicze (na terenie Ameryki Północnej: obszar 1 — środkowa część USA, obszar 2 — położony bardziej na południe, obszar 3 — pogranicze USA i Meksyku).
Na podstawie: www.wikimedia.org
Zadanie 25.1. (0–1)
Które uwarunkowanie przyrodnicze jest charakterystyczne dla obszaru rolniczego oznaczonego numerem 1? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.
A. Całoroczny okres wegetacyjny.
B. Średnia roczna amplituda temperatury powietrza <15 °C.
C. Obecność gleb strefowych o wysokich klasach bonitacyjnych.
D. Roczne sumy opadów atmosferycznych >1500 mm z przewagą w chłodnej porze roku.
Zadanie 25.2. (0–2)
Uzupełnij tabelę. Przyporządkuj do każdego z obszarów oznaczonych numerami 2 i 3 po dwie charakterystyczne dla nich rośliny uprawne wybrane spośród podanych.
bawełna, burak cukrowy, maniok, soja, trzcina cukrowa
Obszar Rośliny uprawne 2 .......... 3 .......... Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →25.1. Obszar 1 (Corn Belt, ok. 40°N w środkowych USA) — odpowiedź C. Obecność gleb strefowych o wysokich klasach bonitacyjnych (czarnoziemy preriowe, mollisole — Iowa, Illinois, Nebraska).
- A. F — okres wegetacyjny w Corn Belt NIE jest całoroczny (mroźna zima).
- B. F — amplituda termiczna jest >25°C (kontynentalny klimat).
- D. F — opady ~700-1000 mm, głównie latem.
25.2. Obszar 2 (~35°N, Bawełniczy Pas USA — Mississippi, Tennessee): bawełna + soja.
Obszar 3 (~25°N, Teksas/Meksyk): bawełna + trzcina cukrowa (subtropikalna).Najczęściej w kluczu CKE:
- Obszar 2: soja, bawełna (lub kukurydza w południowej części)
- Obszar 3: trzcina cukrowa, bawełna
- Matura CKE · maj 2025 · zad. 31 2 pkt PKB i udział rolnictwa w PKB, Turcja, Indie, Japonia
Zadanie 31. (0–2)
Na mapie kolorem czerwonym oznaczono trzy wybrane państwa Azji: Turcję (zachodnia część kontynentu), Indie (południowa część) oraz Japonię (wschodnia część kontynentu).
Na podstawie: www.naturalearthdata.com; www.cia.gov
Uszereguj państwa oznaczone na mapie kolorem czerwonym według podanych kryteriów. Wpisz we właściwe miejsca nazwy odpowiednich państw.
1. PKB na 1 mieszkańca w USD według parytetu siły nabywczej w 2023 roku
Wartość najniższa: .......... → .......... → Wartość najwyższa: ..........
2. Udział rolnictwa w % w strukturze PKB w 2023 roku
Udział najniższy: .......... → .......... → Udział najwyższy: ..........
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →1. PKB na 1 mieszkańca PPP 2023 (USD):
- Wartość najniższa: Indie (~8 800 USD PPP)
- Środek: Turcja (~37 000 USD PPP)
- Wartość najwyższa: Japonia (~52 000 USD PPP)
Kolejność: Indie → Turcja → Japonia
2. Udział rolnictwa w % w strukturze PKB 2023:
- Udział najniższy: Japonia (~1%)
- Środek: Turcja (~5-6%)
- Udział najwyższy: Indie (~18%)
Kolejność: Japonia → Turcja → Indie
Prawidłowość: Im wyższy poziom rozwoju (PKB), tym niższy udział rolnictwa w PKB (transformacja gospodarki w stronę usług).
- Matura CKE · maj 2024 · zad. 23 2 pkt rolnictwo świata, producenci pszenicy/kukurydzy/trzciny cukrowej
Zadanie 23. (0–2)
Na mapie świata literami A–D oznaczono wybrane państwa. W tabeli podano informacje o zbiorach wybranych roślin uprawnych, charakterystycznych dla produkcji rolniczej czterech państw.
Uzupełnij tabelę. Wpisz we właściwych wierszach nazwy państw, których rolnictwo charakteryzują przedstawione dane statystyczne. Dobierz państwa spośród oznaczonych na mapie literami A–D.
Państwo Zbiory upraw 2018 (mln ton) Polska pszenica 10 / ziemniaki 6 / kukurydza 4 ___ pszenica 392 / ziemniaki 51 / kukurydza 21 ___ kukurydza 43 / pszenica 19 / trzcina cukrowa 19 ___ trzcina cukrowa 747 / kukurydza 82 / kawa 4 Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →A (Ameryka Północna, USA) — pszenica 392 / ziemniaki 51 / kukurydza 21 → Stany Zjednoczone
D (Ameryka Południowa, Argentyna) — kukurydza 43 / pszenica 19 / trzcina cukrowa 19 → Argentyna
C (Ameryka Południowa, Brazylia) — trzcina cukrowa 747 / kukurydza 82 / kawa 4 → Brazylia(B = pominięte państwo w tabeli, np. Australia)
- Matura CKE · maj 2024 · zad. 24 1 pkt deforestacja, palma oleista, Azja Płd-Wsch
Zadanie 24. (0–1)
W których krajach pozyskiwanie gruntów pod uprawę palmy oleistej jest jedną z głównych przyczyn wylesiania? Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych.
A. Oman i Jemen.B. Indonezja i Malezja.C. Pakistan i Afganistan.D. Japonia i Korea Południowa.Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →B. Indonezja i Malezja — łącznie produkują ponad 85% światowego oleju palmowego; ekspansja plantacji na koszt lasów równikowych (m.in. Borneo, Sumatra).
- Matura CKE · maj 2024 · zad. 25 2 pkt rolnictwo Polski, lubelskie vs podlaskie, waloryzacja warunków przyrodniczych
Zadanie 25. (0–2)
Na mapach przedstawiono wybrane dane odnoszące się do rolnictwa w Polsce.
Mapa 1 — towarowa produkcja rolnicza w Polsce na 1 ha użytków rolnych (zł) i struktura produkcji zwierzęca/roślinna w poszczególnych województwach.
Mapa 2 — wartość wskaźnika waloryzacji warunków przyrodniczych. Im warunki są korzystniejsze, tym wartość wyższa.
Wyjaśnij, z czego wynika różnica w strukturze towarowej produkcji rolniczej między województwami lubelskim a podlaskim. W odpowiedzi odnieś się do obu województw.
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →Woj. lubelskie — duży obszar ma wysoki wskaźnik waloryzacji (gleby lessowe — czarnoziemy, mady; klimat). Sprzyja roślinom o wysokich wymaganiach (pszenica, burak cukrowy, tytoń, chmiel) → przewaga produkcji roślinnej (żółta sekcja kółka większa).
Woj. podlaskie — przeważają obszary o niskiej wartości waloryzacji (gleby bielicowe na sandrach, krótszy okres wegetacyjny). Słabsze gleby wykorzystywane jako łąki i pastwiska → przewaga produkcji zwierzęcej (mleczarstwo, hodowla bydła — zielona sekcja kółka większa).
- Matura CKE · maj 2024 · zad. 26 2 pkt nawadnianie pustyń, Arabia Saudyjska, zrównoważony rozwój
Zadanie 26.
Na fotografii oznaczonej numerem 1 i na zdjęciu satelitarnym oznaczonym numerem 2 przedstawiono gospodarstwa rolne położone na pustynnych obszarach Arabii Saudyjskiej.
Zadanie 26.1. (0–1)
Wyjaśnij, dlaczego warunki pozaprzyrodnicze Arabii Saudyjskiej przyczyniły się do zakładania gospodarstw rolnych, takich jak przedstawione powyżej.
Zadanie 26.2. (0–1)
W niektórych gospodarstwach rolnych, przedstawionych na zdjęciu satelitarnym oznaczonym numerem 2, po krótkim okresie ich funkcjonowania zaprzestano uprawy roślin.
Wyjaśnij, dlaczego w niektórych gospodarstwach rolnych – takich jak przedstawione na zdjęciu satelitarnym – zaprzestano uprawy roślin. Odnieś się do związku przedstawionego sposobu prowadzenia gospodarki rolnej z hydrosferą.
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →26.1. Pozaprzyrodnicze warunki Arabii Saudyjskiej sprzyjające zakładaniu gospodarstw rolnych na pustyni:
- nadwyżki finansowe z eksportu ropy naftowej → pokrycie kosztów stałego nawadniania, zakup sprzętu (pivoty), eksploatacja wód podziemnych, zatrudnienie specjalistów;
- wysokie PKB/mieszk. sprzyja inwestycjom w technologie (odsalanie wody morskiej, nawadnianie kropelkowe);
- wzrost liczby ludności → wzrost zapotrzebowania na żywność;
- niska cena energii umożliwia opłacalność pomp;
- niska politycznie wymuszona dążność do samowystarczalności żywnościowej.
26.2. Nawadnianie pustyń → nadmierne wykorzystanie wód podziemnych (kopalnych) → lej depresyjny / spadek poziomu zwierciadła; nawadnianie wodą zasoloną → zasolenie gleb → grunty stają się nieużyteczne dla rolnictwa.
- Matura CKE · maj 2024 · zad. 28 1 pkt hutnictwo żelaza, Staropolski Okręg Przemysłowy, Kraków
Zadanie 28. (0–1)
Oceń, czy poniższe informacje o lokalizacji hutnictwa żelaza są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F — jeśli jest fałszywa.
Nr Zdanie Ocena 1. Miejscowa baza surowcowa przyczyniła się do lokalizacji hutnictwa żelaza na obszarze Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. P / F 2. Huta w Krakowie wybudowana po II wojnie światowej jest przykładem lokalizacji przymusowej do miejsca eksploatacji rud żelaza w tym samym okręgu przemysłowym. P / F Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →PF
P — Staropolski OP (rejon Skarżyska-Kamiennej, Końskich, Ostrowca Św.) miał historyczną bazę surowcową: rudy żelaza w Górach Świętokrzyskich, wapień (topnik) z Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, węgiel drzewny → wczesna lokalizacja hutnictwa.
F — Huta w Krakowie (Nowa Huta) NIE jest klasycznym przykładem lokalizacji "przymusowej" wokół eksploatacji rud żelaza w samym okręgu. Huta wybudowana ze względów politycznych (zatrudnienie + równowaga społeczna w katolickim Krakowie), a rudę importowano z ZSRR (Krzywy Róg) → wytypowanie przez wymóg dostępu do wody (Wisła) i transportu kolejowego (nie z lokalnych rud).
- Matura CKE · maj 2023 · zad. 11 1 pkt ustroje rzeczne, Pojezierze Pomorskie vs Nizina Podlaska
Na wykresach przedstawiono miesięczne współczynniki przepływu (w %) w wybranym okresie XX w. dwóch rzek w Polsce. Wykres 1. odnosi się do punktu pomiarowego położonego na Słupi wypływającej z Pojezierza Pomorskiego, a wykres 2. – do punktu pomiarowego w górnym biegu Narwi na Nizinie Podlaskiej przed utworzeniem na tej rzece Zbiornika Siemianowskiego. Współczynnik przepływu jest stosunkiem średniego miesięcznego przepływu do średniego rocznego przepływu rzeki.
Na podstawie: L. Starkel (red.), Geografia Polski. Środowisko przyrodnicze, Warszawa 1999.
Wyjaśnij, dlaczego Słupia charakteryzowała się mniejszym zróżnicowaniem przepływów niż Narew w okresie, z którego pochodzą pomiary przepływów tych rzek.
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →Przykładowe wyjaśnienie:
- Pojezierze Pomorskie charakteryzuje się krótszym okresem występowania / mniejszą miąższością pokrywy śnieżnej → w niewielkim stopniu zaznacza się wezbranie roztopowe.
- Rozkład opadów na Pojezierzu Pomorskim — mniejsze różnice miesięcznych sum opadów między latem a zimą niż na Nizinie Podlaskiej → wezbrania i niżówki są mniej widoczne.
- Dorzecze Słupi charakteryzuje się obecnością jezior → wyrównane przepływy.
- Pojezierze Pomorskie — duża retencja dzięki liczbie jezior i zagłębień bezodpływowych.
- Narew przed wybudowaniem zbiornika retencyjnego — silniejsze wezbrania roztopowe.
- Matura CKE · maj 2023 · zad. 20 3 pkt rolnictwo Polski, woj. zachodniopomorskie vs śląskie, struktura gospodarstw
Zadanie 20. Na mapie oznaczonej literą A przedstawiono strukturę wielkości gospodarstw rolnych, a na mapie oznaczonej literą B – towarowość produkcji rolnej w Polsce.
Na podstawie: pis.gov.pl
Zadanie 20.1. (0–2)
Wyjaśnij, z czego wynika udział gospodarstw o powierzchni przekraczającej 15 ha w strukturze wielkości gospodarstw rolnych w województwie zachodniopomorskim, a czego – udział gospodarstw rolnych do 5 ha w strukturze wielkości gospodarstw rolnych w województwie śląskim. W odpowiedzi odnieś się do czynników uwarunkowań przyczyniających się do wielkości gospodarstw w każdym z tych województw.
Województwo zachodniopomorskie: ........................
Województwo śląskie: ........................
Zadanie 20.2. (0–1)
Wyjaśnij wpływ dużego udziału gospodarstw rolnych o wielkości poniżej 5 ha na towarowość produkcji rolnej w województwie podkarpackim.
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →20.1.
Woj. zachodniopomorskie (duże gospodarstwa):- niska gęstość zaludnienia → sieć osadnicza nie ogranicza wielkości gospodarstw;
- po II wojnie światowej wysiedlenia + utworzenie PGR-ów (duże powierzchnie);
- prywatyzacja PGR-ów sprzyjała powstaniu gospodarstw > 15 ha;
- rzeźba terenu nie ogranicza wielkości; rolnictwo wysokotowarowe.
Woj. śląskie (małe gospodarstwa):
- niski udział PGR-ów przed 1990 → brak prywatyzacji;
- wysoki udział ludności dwuzawodowej / chłoporobotników w PRL;
- zasada dziedziczenia → rozdrobnienie;
- duża urbanizacja / uprzemysłowienie / gęstość zaludnienia ograniczają wielkość gospodarstw;
- górski/wyżynny południowy obszar, gleby słabej jakości.
20.2. Niska towarowość → małe gospodarstwa < 5 ha → dominuje produkcja na własne potrzeby, mniejsze nadwyżki na sprzedaż.
- Matura CKE · maj 2023 · zad. 21 2 pkt rolnictwo świata, Egipt, islam, niska pogłowie owiec
Na mapie kolorem zielonym oznaczono wybrane państwa położone nad Morzem Śródziemnym.
W tabeli przedstawiono informacje dotyczące produkcji rolniczej państw oznaczonych kolorem zielonym na mapie.
Lp. Zbiory cytrusów (tys. ton) Zbiory winogron (tys. ton) Pogłowie owiec (tys. sztuk) Pogłowie trzody chlewnej (tys. sztuk) 1. 6 937 5 934 15 963 29 232 2. 2 524 8 202 7 285 8 478 3. 4 800 1 717 5 640 300* *dane szacunkowe
Na podstawie: Rocznik Statystyki Międzynarodowej 2018, www.stat.gov.pl
Podaj nazwę państwa, wybranego spośród wskazanych kolorem zielonym na mapie, którego dotyczą informacje zawarte w wierszu tabeli oznaczonym numerem 3. Uzasadnij odpowiedź dwoma argumentami odnoszącymi się do odpowiedniej cechy tego państwa, przyczyniającej się do osiągnięcia – przedstawionej w tabeli – wartości wskaźników jego produkcji rolniczej.
Państwo: ........................
Uzasadnienie:
- ........................
- ........................
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →Państwo: Egipt
Uzasadnienia (dwa z):
- Niedobór wody dla rolnictwa / upraw winogron (klimat zwrotnikowy, pustynie).
- Struktura użytkowania gruntów Egiptu — wysoki udział nieużytków.
- Niedobór pastwisk → niskie pogłowie owiec.
- Większość ludności wyznaje islam — zakaz spożywania alkoholu / mięsa wieprzowego → niski popyt na uprawę winogron / hodowlę trzody chlewnej.
- Matura CKE · maj 2023 · zad. 24 2 pkt przemysł, lokalizacja cukrowni, Kujawy
Na mapie oznaczonej numerem 1 przedstawiono udział buraków cukrowych w ogólnej powierzchni zasiewów według powiatów, na mapie oznaczonej numerem 2 – lokalizacje cukrowni w Polsce w 2010 roku.
Udział buraków cukrowych w ogólnej powierzchni zasiewów wg powiatów (%): >10,0 / 5,1–10,0 / 2,1–5,1 / 1,1–2,0 / ≤1,0
Na podstawie: www.stat.gov.pl, Bank Danych Lokalnych, Warszawa 2010 / A. Dubownik, R. Rudnicki, Reforma rynku cukru Unii Europejskiej i jej wpływ na uprawę buraków cukrowych i produkcję cukru w Polsce, Toruń 2016.
Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach.
Głównym czynnikiem lokalizacji cukrowni w Polsce jest (bliskość rynku zbytu / dostępność surowca / dostęp do wody) ........................ . Cukrownie mają typ lokalizacji (przymusowej / związanej / swobodnej) ........................ . Największym udziałem buraka cukrowego w ogólnej powierzchni zasiewów charakteryzuje się rolnictwo (Kujaw / Podlasia / Żuław Wiślanych) ........................ .
- Matura CKE · maj 2023 · zad. 25 2 pkt rybołówstwo, łowiska świata, upwelling, Prąd Peruwiański
Na mapie oznaczono literami A i B wybrane łowiska na świecie.
Na podstawie: www.zpe.gov.pl [za: www.fao.org]
Przedstaw przyczynę społeczno-gospodarczą sprzyjającą dużym połowom na łowisku oznaczonym literą A oraz przyczynę przyrodniczą sprzyjającą dużym połowom na łowisku oznaczonym literą B.
Łowisko A – przyczyna społeczno-gospodarcza: ........................
Łowisko B – przyczyna przyrodnicza: ........................
Pokaż odpowiedź
Zobacz pełne rozwiązanie krok po kroku →Łowisko A — przyczyna społeczno-gospodarcza (jedna z):
- Wysokie zapotrzebowanie żywnościowe państw nadbrzeżnych (duża populacja).
- Tradycja spożywania ryb i owoców morza.
- Dobrze rozwinięta flota połowowa państw nadbrzeżnych.
Łowisko B — przyczyna przyrodnicza (jedna z):
- Występowanie zimnego Prądu Peruwiańskiego.
- Upwelling — wynoszenie żyznych i natlenionych wód ku powierzchni.
- Wysoka liczebność populacji ryb dzięki bogactwu fitoplanktonu.